Şarkı söyleyen sokak

Edinburgh’de üç öğretmen, 1951′de çekmiş bu filmi. İskoç Milli Kütüphanesi 30 saniyelik bir parça koymuş YouTube’a, videoyu sayfa içine gömme seçeneği kapalıydı, ümitsizce yazdım, ertesi gün açıverdiler.

İlk dinlediğimde İngilizce olduğunu anlamadım şarkının. YouTube’da yorumlarda biri sözleri yazmaya çalışmış, onu görünce uyandım. Kaç kere dinledim bilmiyorum, büyülü gibi, tertemiz bir şey.

Filmin tamamı şurada. Çoğu kız, 60 kadar çocuk, sokaklarda oynuyorlar, şarkılar söylüyorlar. Şans eseri mi, hesaplı mı bilmiyorum; 11′inci dakikada arkada görünen takım elbiseli adam, Edinburgh’deki Çocukluk Müzesi’nin kurucusuymuş. Dünyanın en gürültülü müzesi demişler, galiba da türünün ilk örneğiymiş.

Biraz meşhur olmuş film; belgesel türüne İngilizce’deki adını veren yönetmen, “Gördüğüm en iyi amatör film” demiş, eklemiş: “Birileri bir şeyi çok sevmiş, anlatmış.” 1950′lerde Londra’da yaşamış Amerikalı bir etnomüzikolog da filmin yönetmenlerinden James Ritchie’yle  röportaj yapmış. Şarkı/tekerleme toplama işine nasıl başladığını anlatıyor Ritchie: Çocukların derste sıkıntıdan patladığı bir gün, “Peki siz ne yapmayı seviyorsunuz?” diye sormuş, “Oynamayı”, demişler. Buraya da alıyorum kaydı (sona doğru çocuklardan biri de katılıyor):

 

Filmin dünya güzeli bir tanıtım yazısı var. Galiba asıl onun yüzünden bu kadar kapılıp peşine düştüm; bu yazıyı yazmaya da onu paylaşmak için başladım aslında. Çevirmeyi denemeye cesaret edemeyerek yapıştırıyorum aşağıya.

Their progress is followed along an ideal thoroughfare. In songs where ancient ritual, myth, the mountain and the rose, mingle with taxis, telephones and powder-puffs. Old rhymes rarely dying – something new always appearing. No-one asks “What does this mean?” The world’s accepted, poetry’s kept alive. Favourite topic, love and death. Not meant for education or entertainment but belonging to the art of play. Shot in six Easter days of boisterous weather, the cast, mostly girls, numbering sixty. Made by teachers at Norton Park School, Edinburgh.

Singing Street, The

Pertev Naili Boratav’ın bir kitabının oyunlarla ilgili bölümünü açıp baktım bu vesileyle. Daha akademik bir üslupla da olsa, o da benzer şeyler demiş.



Çocukluk Müzesifilm hakkında; Ritchie’yle yapılmış diğer bazı kayıtlar. Ritchie’nin film için yaptığı kayıtlar. Akşam arabalara yasak Edinburgh sokakları. Arabaların yasaklandığı bir başka yer.

This entry was posted in Uncategorized. Bookmark the permalink.

Comments are closed.